Vaststelling begroting Onderwijs, Cultuur en Wetenschap 2027 AI

Vraagt: De motie vraagt de regering om samen met studenten, opleiders en werkgevers een verkenning uit te voeren naar de toegevoegde waarde en aansluiting van vervolgopleidingen op de arbeidsmarkt in tijden van generatieve AI.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat vervolgopleiders uiteenlopend handelen om opleidingen waardevol te houden in tijden van generatieve AI, wat ongelijkheid in het onderwijs en onzekerheid bij werkgevers vergroot, en dat de waarde van het diploma gewaarborgd moet blijven.

Vraagt: De motie vraagt de regering een actieplan op te stellen voor de aanpak van verouderde schoolgebouwen, met als doel de renovatie en vervanging van deze gebouwen te versnellen.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat de kwaliteit van schoolgebouwen op meer dan 4.500 scholen onvoldoende is, dat leerlingen les krijgen in lokalen met rioolstank, schimmel, kou en slechte ventilatie, en dat renovatie bij het huidige tempo zeker 45 jaar duurt.

Vraagt: De motie vraagt de regering om in gesprekken met instellingen voor hoger onderwijs expliciet aandacht te besteden aan de bescherming van Joodse studenten en medewerkers en aan de uitvoering van de aanbevelingen van de Taskforce Antisemitismebestrijding.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat er zorgen bestaan over de veiligheid van Joodse studenten en medewerkers in het hoger onderwijs.

Vraagt: De motie vraagt de regering niet te wachten op het onderzoek, maar voorbereidingen te treffen om de accreditatietermijnen te verlengen naar acht of tien jaar, met inwerkingtreding per studiejaar 2028–2029, en mogelijkheden te bezien om visitaties uit te stellen.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat de Kamer al eerder vroeg om de frequentie van kwaliteitsstoetsen te verlengen, dat de minister het onderzoek pas na de zomer van 2027 wil voorleggen, en dat meer ruimte voor instellingen tot meer eigenaarschap leidde.

Vraagt: De motie vraagt de regering te zorgen dat elke onderwijsregio een plan maakt voor voldoende opleidingsplekken, waarbij scholen met kleinere tekorten ook opleiden voor scholen met grotere tekorten, en de Kamer vóór het voorjaarsreces te informeren.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat het lerarentekort de onderwijskwaliteit onder druk zet, tekorten per school verschillen, er een tekort is aan opleidingsplekken, scholen met minder tekort soms weinig opleiden, en sommige regio's goede afspraken hebben.

Vraagt: De motie vraagt het kabinet duidelijk te maken dat het onacceptabel is om Israëlische instellingen anders te behandelen en beoordelen dan instellingen uit andere landen, en roept Nederlandse universiteiten en andere organisaties op discriminatie en disbalans te vermijden en de boycot te staken.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat veel universiteiten en organisaties Israëlische instellingen de facto boycotten, terwijl dat niet geldt voor instellingen uit andere landen. Daardoor is volgens de motie een disbalans ontstaan waarbij Israëlische instellingen anders worden behandeld en beoordeeld.

Vraagt: De motie vraagt de regering om bijlessen en examentrainingen niet langer vrij te stellen van btw en die gelden te herinvesteren in ondersteuning op school om leerachterstanden weg te werken.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat commerciële bijlesbureaus sterk zijn gestegen in aantal en omzet, dat dit kansenongelijkheid creëert tussen kinderen, en dat alle kinderen op school voldoende goed onderwijs moeten krijgen.

Vraagt: De motie vraagt de regering te regelen dat de minister de indicatoren van het CBS bij een herijking vaststelt, zodat grote wijzigingen niet binnen korte termijn automatisch doorwerken.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat de cruciale indicatoren van het CBS, anders dan de formule voor onderwijsachterstanden, juridisch niet duidelijk worden vastgesteld.

Vraagt: De motie vraagt de regering te verkennen of meer maatwerk mogelijk is om zijinstromers met een mbo-diploma toe te laten tot het traject zijinstroom.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat het traject zijinstroom alleen toegankelijk is met een mbo-diploma voor wie in de beroepsgerichte programma’s gaat werken.

Vraagt: De motie vraagt de regering om, als onderdeel van de nationale Talentstrategie, het aanbod van praktijkgerichte hbo-routes voor tekortsectoren te vergroten via een duaal-hbo-offensief, en daarbij ook meer driejarige hbo-bachelorroutes voor vwo'ers in te zetten.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat het aantal duale hbo-routes en driejarige hbo-bachelorroutes voor vwo'ers nog beperkt is, dat deze routes werken en leren combineren en praktijkgericht onderwijs bieden, en dat uitbreiding kan helpen bij het sneller opleiden van talent voor tekortsectoren.

Vraagt: De motie vraagt de regering om de instroom van buitenlandse studenten stop te zetten.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat het onaanvaardbaar is dat Nederlandse jongeren worden uitgeloot terwijl buitenlandse studenten wel worden toegelaten.

Vraagt: De motie vraagt de regering vast te houden aan het renteplafond en de benodigde middelen breed in de schatkist te zoeken, onder andere bij fiscale voordelen voor vermogenden en vervuilers.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat het niet verantwoord is om nog een belofte aan studenten en jongeren te verbreken en hen opnieuw de rekening te laten betalen voor slechte politieke keuzes.

Vraagt: De motie vraagt de regering om gelijktijdig met de invoering van de EPBD IV ook hogere eisen te stellen aan een gezond binnenmilieu en de functionaliteit van bestaande schoolgebouwen, zodat deze integraal en toekomstbestendig vernieuwd kunnen worden.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat Europese klimaatregels (EPBD IV) vanaf 2030 hogere eisen stellen aan de energieprestaties van onder meer schoolgebouwen, terwijl bestaande wetgeving op gebieden zoals luchtkwaliteit en binnentemperatuur aanzienlijk minder strenge eisen stelt, waardoor het risico op desinvesteringen vergroot en dubbele kosten kunnen ontstaan.

Vraagt: De motie vraagt de regering een plan van aanpak op te stellen voor de oprichting van een rijksacademie voor leraren, een selectieve lerarenopleiding op masterniveau met duaal karakter, en dit plan uiterlijk voor de zomer 2027 aan de Tweede Kamer voor te leggen.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat de taal- en rekenvaardigheid van leerlingen sterk is gedaald en dat verbetering staat of valt bij goed opgeleide leraren.

Vraagt: De motie vraagt de regering om met partners te analyseren hoe de aanpak van stagediscriminatie op het hbo en wo na 2027 kan worden voortgezet.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat de middelen voor het manifest tegen stagediscriminatie op het hbo en wo per 2027 aflopen, dat onderzoek laat zien dat stagediscriminatie hardnekkig is, dat stages belangrijk zijn voor de arbeidsmarkt en dat discriminatie onacceptabel is.

Vraagt: De motie vraagt de regering om de loon- en prijsbijstelling ook voor het mbo, hbo en wo verplicht te maken.

Waarom (volgens de indieners): De motie stelt dat de loon- en prijsbijstelling voor sommige onderwijssectoren verplicht wordt uitgekeerd, maar voor andere niet. Niet uitkeren kan grote gevolgen hebben voor de financiële situatie van instellingen, terwijl onderwijs en onderzoek stabiele financiering nodig hebben.